Đối chiếu học thuật

Một thời, Đức Phật du hóa ở nước Xá-vệ, trú tại giảng đường Lộc Mẫu trong vườn Đông.

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)

Bấy giờ, Thế Tôn vào lúc chiều tối từ nơi yên ngồi xả thiền đứng dậy, từ trên giảng đường bước xuống, bảo Tôn giả A-nan: "Nay Ta cùng ông đến sông A-di-la-bà-đề tắm rửa."

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)

Tôn giả A-nan tay cầm chìa khóa cửa, đi khắp các phòng ốc dạo quanh, gặp các Tỳ-kheo liền nói thế này: "Chư hiền! Cùng nhau đi đến nhà Phạn chí La-ma." Các Tỳ-kheo nghe xong liền cùng nhau đi đến nhà Phạn chí La-ma. Thế Tôn dẫn Tôn giả A-nan đi đến sông A-di-la-bà-đề, cởi y trên bờ, liền xuống nước tắm, tắm xong trở lên, lau mình mặc y.

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)

Bấy giờ, Tôn giả A-nan đứng sau lưng Thế Tôn, tay cầm quạt quạt Phật. Lúc ấy, Tôn giả A-nan chắp tay hướng về Phật, bạch rằng: "Thế Tôn! Nhà Phạn chí La-ma rất mực chỉnh tề, thật đáng ưa thích, cúi xin Thế Tôn vì lòng thương xóm mà đi đến nhà Phạn chí La-ma." Thế Tôn vì Tôn giả A-nan mà im lặng nhận lời. Bấy giờ Thế Tôn dẫn Tôn giả A-nan đi đến nhà Phạn chí La-ma.

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)

Bấy giờ, tại nhà Phạn chí La-ma, đông đảo Tỳ-kheo nhóm họp ngồi nói pháp; Đức Phật đứng ngoài cửa, đợi các Tỳ-kheo nói pháp hoàn tất. Bấy giờ đông đảo Tỳ-kheo vừa xong buổi nói pháp, giữ lòng im lặng mà ngồi. Thế Tôn biết rõ liền đắng hắng gõ cửa; các Tỳ-kheo nghe tiếng, tức thì ra mở cửa. Thế Tôn liền vào nhà Phạn chí La-ma, trước chúng Tỳ-kheo trải tòa mà ngồi, hỏi rằng: "Các Tỳ-kheo vừa rồi nói những gì? Vì chuyện gì mà nhóm họp ngồi ở đây?"

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)

Khi ấy, các Tỳ-kheo đáp rằng: "Thế Tôn! Vừa rồi chúng con bàn luận pháp, chính vì việc pháp này mà nhóm họp ngồi ở đây."

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)

Thế Tôn khen rằng: "Lành thay! Lành thay! Tỳ-kheo nhóm họp ngồi lại nên thực hành hai việc: một là nói pháp, hai là giữ im lặng. Vì sao thế? Ta cũng vì các ngươi mà nói pháp; hãy lắng nghe, lắng nghe kỹ, suy nghĩ ghi nhớ cho tốt."

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)

Bấy giờ, các Tỳ-kheo bạch rằng: "Kính xin vâng. Chúng con xin vâng giáo huấn mà lắng nghe."

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)

Đức Phật dạy: "Có hai sự tìm cầu: một là Thánh cầu, hai là Phi Thánh cầu. Thế nào là Phi Thánh cầu? Có người thực sự chịu pháp bệnh lại đi tìm cầu pháp bệnh; thực sự chịu pháp già, pháp chết, pháp lo âu sầu muộn, thực sự chịu pháp uế nhiễm lại đi tìm cầu pháp uế nhiễm. Thế nào là thực sự chịu pháp bệnh lại tìm cầu pháp bệnh? Thế nào là pháp bệnh? Con cái, anh em là pháp bệnh. Voi ngựa, trâu dê, nô tỳ, tiền tài, châu báu, lúa gạo là pháp bệnh hại, chúng sinh ở trong đó vướng nhiễm tham đắm, kiêu ngạo tiếp nhận, không thấy tai hại, không thấy sự xuất yếu (sự ra khỏi), mà nắm giữ sử dụng. Thế nào là pháp già, pháp chết, pháp lo âu sầu muộn, pháp uế nhiễm? Con cái, anh em là pháp uế nhiễm; voi ngựa, trâu dê, nô tỳ, tiền tài, châu báu, lúa gạo là pháp uế nhiễm, pháp hại; chúng sinh ở trong đó vướng nhiễm tham đắm, kiêu ngạo tiếp nhận, không thấy tai hại, không thấy sự xuất yếu, mà nắm giữ sử dụng. Người ấy muốn tìm cầu Niết-bàn vô thượng an ổn không bệnh, mà đạt được Niết-bàn vô thượng an ổn không bệnh, điều ấy tuyệt nhiên không có. Tìm cầu Niết-bàn vô thượng an ổn không già, không chết, không lo âu sầu muộn, không uế nhiễm, mà đạt được Niết-bàn vô thượng an ổn không già, không chết, không lo âu sầu muộn, không uế nhiễm, điều ấy tuyệt nhiên không có. Đó gọi là Phi Thánh cầu.

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)

"Thế nào là Thánh cầu? Có người nghĩ như thế này: 'Chính ta thực sự chịu pháp bệnh, sao lại vô lý đi tìm cầu pháp bệnh? Chính ta thực sự chịu pháp già, pháp chết, pháp lo âu sầu muộn, pháp uế nhiễm, sao lại vô lý đi tìm cầu pháp uế nhiễm? Nay ta thà rằng tìm cầu Niết-bàn vô thượng an ổn không bệnh, tìm cầu Niết-bàn vô thượng an ổn không già, không chết, không lo âu sầu muộn, không uế nhiễm.' Người ấy liền tìm cầu Niết-bàn vô thượng an ổn không bệnh; việc đạt được Niết-bàn vô thượng an ổn không bệnh ấy nhất định có thể xảy ra. Tìm cầu Niết-bàn vô thượng an ổn không già, không chết, không lo âu sầu muộn, không uế nhiễm; việc đạt được Niết-bàn vô thượng an ổn không già, không chết, không lo âu sầu muộn, không uế nhiễm ấy nhất định có thể xảy ra.

(Đang đối ứng bản dịch Pāḷi)