Đối chiếu học thuật

257 TRƯỜNG A HÀM – KINH TIỄU DUYÊN trách, nhưng nó không thôi. Chúng bèn lấy tay đánh nó, và tố cáo với mọi người rằng: ‘Người nầy đã có ruộng lúa mà còn lấy trộm của người khác.’ Gã này lại bảo: ‘Người này đánh tôi.’ Mọi người thấy hai bên cãi nhau mãi, thì ưu sầu không vui, nói với nhau một cách áo não: ‘Chúng sinh càng trở nên xấu ác, nên thế gian mới có xảy ra sự bất thiện đó, sinh ra điều uế ác, bất tịnh. Đó chính là nguyên nhân của sinh, già, bệnh, chết, phiền não khổ báo, đọa trong ba đường dữ. Bởi có ruộng đất riêng nên mới sinh kiện cáo. Vậy tốt hơn chúng ta nên lập lên một người làm chủ để xử trị. Hễ ai đáng bảo hộ thì bảo hộ, ai đáng khiển trách thì khiển trách. Mỗi người chúng ta đều giảm phần gạo mà cung cấp cho người ấy để lo việc xét xử kiện cáo.’ Chúng mới lựa chọn trong đại chúng mà tôn lên một người có hình vóc to lớn, nhan mạo đoan chính, có oai đức, và bảo rằng: ‘Ông nay hãy vì bọn ta mà lên làm Bình đẳng chủ. 20 Hễ thấy ai đáng bảo hộ thì bảo hộ, ai đáng khiển trách thì khiển trách, ai đáng đuổi thì đuổi. Bọn ta sẽ góp gạo cung cấp cho.’ “Người kia nhận lời lên làm chủ, trông coi xử đốn kiện cáo. Mọi người cùng góp gạo cung cấp. “Người kia thường lấy lời hay đẹp ủy lạo mọi người, và mọi người đều hoan hỷ tôn xưng rằng: “Lành thay Đại 20 Hán: bình đẳng chủ平等主. T 10, T 26(154): lập làm Điền chủ 田 主. D 27.: mahāsammato, người được bầu lên từ đại chúng. Định nghĩa của Pāli không có trong bản Hán: mahājanasammatoti … mahāsammato, người ấy được lựa chọn (sammata: sammannati) bởi đại chúng (mahājana) nên được gọi là Mahāsammato (đại tuyển xuất).