Đối chiếu học thuật

kinh ÁI SANH923 “Do sự kiện này mà biết rằng, ‘Nếu khi ái sanh thì cũng sanh những sầu bi, khóc than, ưu khổ, phiền muộn, ảo não.’” Mạt-lỵ lại hỏi: “Vương có yêu Đại thần Thi-lị-a-đà 5, yêu con voi Nhất-bôn-đà-lị6, yêu đồng nữ Bà-di-lị7, yêu Vũ Nhật Cái8, yêu nước Ca-thi và yêu Câu-tát-la chăng?” Vua đáp: “Thật sự có yêu thương.” Mạt-lỵ lại hỏi: “Nước Ca-thi và Câu-tát-la bị biến dịch, đổi khác, Vương sẽ ra sao?” Vua đáp: “Mạt-lỵ, tôi được hưởng thụ thỏa mãn năm thứ công đức của dục là do ở hai nước này. Nếu Ca-thi và Câu-tát-la mà bị biến dịch, đổi khác, mạng sống của tôi cũng không, nói gì đến những sầu bi, khóc than ưu khổ, phiền muộn, ảo não?” Mạt-lỵ tâu rằng: “Do sự kiện này mà biết rằng, ‘Nếu khi ái sanh, thì cũng sanh những sầu bi, khóc than, ưu khổ, phiền muộn, ảo não.’” Mạt-lỵ lại hỏi: “Ý Đại vương nghĩ sao? Có yêu thương tôi chăng?” Vua đáp: “Thật sự tôi yêu thương bà.” 5 Thi-lị-a-trà 尸 利 阿 茶; No 91: Hiền Thủ đại tướng 賢首大將. Pāli: Sirivaḍḍha. Xem kinh 212 trên. 6 Nhất-bôn-đà-lị, Pāli: Ekapundirika. Xem kinh 214 trên. 7 Bà-di-lị đồng nữ 婆夷利童女. No 91: Bà-di-đề nữ 婆夷提女. Pāli: Vajīrī- kumāri, công chúa, con gái độc nhất của Ba-tư-nặc và Mạt-lỵ, sau được gả cho vua A-xà-thế. 8 Vũ Nhật Cái 雨日蓋. No 91: Bà-sa sát-đế-lị phu nhân 婆沙剎諦隸(夫人). Pāli: Vāsabhā (Khattiyā), một nữ tỳ dòng họ Thích, được giả làm con gái của Ma-ha-nam và được gả cho Pasenadi, về sau sinh Tỳ-lưu-ly (Viḍūḍabha).