Đối chiếu học thuật

87. KINH UẾ PHẨM [566a14] Tôi nghe như vầy: Một thời Đức Phật đến Bà-kì-sấu, ở trong núi Ngạc rừng Bố, vườn Lộc dã1. Bấy giờ, Tôn giả Xá-lợi-phất nói với các Tỳ-kheo: “Này Chư Hiền, thế gian có bốn hạng người. Những gì là bốn? Hoặc có một hạng người bên trong thật có cấu uế2 mà không tự biết, không biết như thật bên trong có cấu uế. Hoặc có một hạng người bên trong thật có cấu uế nhưng tự biết, biết như thật bên trong có cấu uế. Hoặc có một hạng người bên trong thật không có cấu uế mà không tự biết, không tự biết bên trong thật không có cấu uế. Hoặc có một hạng người bên trong thật không có cấu uế và tự biết, biết như thật bên trong thật không có cấu uế. “Chư Hiền, ở đây hạng người bên trong thật có cấu uế mà không tự biết, không biết như thật bên trong có cấu uế, hạng ấy tối hạ tiện trong các hạng người. “Ở đây hạng người bên trong thật có cấu uế nhưng tự biết như thật, biết như thật bên trong thật có cấu uế, hạng ấy tối thắng trong các hạng người..3 “Ở đây hạng người bên trong thật không có cấu uế mà không tự biết, không biết như thật bên trong thật không có cấu uế, hạng ấy tối hạ tiện trong các hạng người..4 “Ở đây hạng người bên trong thật không có cấu uế mà tự biết, biết như thật bên trong thật không có cấu uế, thì trong lồi người, đây là hạng tối 1 Xem kinh 74. 2 Hán: uế 穢. Pāli: aṅgaṇa, vết bẩn, bụi bẩn, nước dơ. 3 Nguyên Hán: ư chư nhân trung vi tối thắng 於諸人中為最勝. Tham chiếu Pl. A. i. 25: ayaṃ imesaṃ dvinaṃ puggalānaṃ sāṅgaṇānaṃ- yeva sataṃ seṭṭhapuriso akkhāyati, trong hai người có cấu uế, người này được kể là tối thắng. 4 Hán: ư chư nhân trung tối vi hạ tiện 於諸人中為最下賤; xem cht. 3 trên. Pl. A. i. 25: ayaṃ imesaṃ dvinaṃ puggalānaṃ anaṅgaṇānaṃyeva sataṃ hīnapuriso akkhāyati, trong hai người không cấu uế, người này được kể là thấp kém.